MENÜ
Ankara 17°
Ticari Hayat
PAYLAŞ 
Facebook'ta Paylaş
Facebook'ta Paylaş
Facebook'ta Paylaş
Facebook'ta Paylaş
Facebook'ta Paylaş
EKONOMİDE DARALMA NE KADAR SÜRECEK?
Bünyamin ALTINTAŞ
YAZARLAR
5 Eylül 2019 Perşembe

EKONOMİDE DARALMA NE KADAR SÜRECEK?

Geçtiğimiz yılın Ağustos ayı Türkiye ekonomisi için kırılma ayı oldu bildiğiniz gibi. Döviz kurlarındaki ani yükselişle birlikte ekonomik dengeler adeta alt üst oldu.

Enflasyondan faize, büyüme rakamlarından sanayi üretimine, tarımdan perakende sektörlere kadar hemen her konuda olumsuz tablo ortaya çıktı.

Bazılarının “dalgalanma” bazılarının “türbülans” bazılarının da “kriz” olarak değerlendirdiği yeni ekonomik tablonun dengelenebilmesi için hükümet bir dizi adım attı. Maliye ve Hazine Bakanı tarafından birbiri ardına tedbir paketleri açıklandı.

Bu paketlerdeki en temel unsur ise ekonominin 2019 yılında eski dengelerine kavuşmasının mümkün olmadığı üç yıllık bir süreçte, ekonomik dengelerin yeniden sürdürülebilir hale getirileceği öngörüldü.

Son açıklanan ekonomik veriler ışığında ekonomideki daralmanın 2019 yılının sonuna kadar süreceği anlaşılıyor. Kimine göre henüz ekonomide dibi görmedik. Dolayısıyla kriz derinleşerek devam edecek. 

Kimine göre ise açıklanan son enflasyon rakamları baz alındığında ekonomide toparlanma sürecine girildi ve en azından 2020 yılında ekonomik dengeler tekrar sürdürülebilir seviyeye gelecek.

Bu iki temel görüşün hangisinin doğru olduğunu anlayabilmemiz için son açıklanan ekonomik verilere bakmakta yarar var.

Türkiye ekonomisi 2019’un ikinci çeyreğinde yıllık bazda yüzde 1.5 daraldı. Ekonomi ilk çeyrekte de yüzde 2.6 küçülmüştü. Üst üste iki çeyrekteki küçülme, resesyon olarak kabul ediliyor. 

Geçtiğimiz yılın ilk çeyreğinde yüzde 7.4 olan büyüme rakamlarının son üç çeyrekte sürekli aşağı yönlü hareket ettiğini de hatırlatalım.

TÜİK verilerine göre, geçtiğimiz yıl sonu itibariyle kişi başına milli gelir dolar bazında 9 bin 693 dolara gerilerken, bu yılın ilk çeyreği itibariyle kişi başı milli gelir 8 bin 806 dolara düştü.

Verilere göre özel tüketim harcamaları yılın ikinci çeyreğinde geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 1.1 ile ilk çeyreğe göre daha düşük bir daralma kaydederken, yatırımlarda ise yüzde 22.8 ile daha yüksek bir daralma gözlendi.

GSYH’yi oluşturan faaliyetler incelendiğinde; ikinci çeyrekte bir önceki yılın aynı çeyreğine göre zincirlenmiş hacim endeksi olarak; tarım sektörü toplam katma değeri yüzde 3.4 artarken, sanayi sektörü yüzde 2.7, inşaat sektörü yüzde 12.7 azaldı. İnşaat harcamaları 2017’nin üçüncü çeyreği de yüzde 18.9 arttıktan sonra 7 çeyrektir düşüşte.

Buna mukabil hane halkı tüketim harcamalarında yüzde 3 civarındaki artış toplam talebi canlı tutarken, bu artışın dayanıksız tüketim mallarında yoğunlaştığını, yani vatandaşın yeme içme, giyim gibi sorunlu harcamalara yöneldiğini vurgulamalıyız.

Bu arada Ocak-Temmuz döneminde vadesinde ödenmediği için protesto edilen senet sayısının yüzde 13.1 oranında arttığını, yine aynı dönemde bankalar tarafından kullandırılan kredilerdeki batık oranının yüzde 30’u geçtiğini ve icra dairelerindeki dosya sayısının 21 milyonu aştığını da dikkate almalıyız.

Bu durumda ekonomideki daralmanın ne zaman sona ereceğine ve ekonomik dengelerin sağlıklı ve sürdürülebilir noktaya ne zaman geleceğine siz karar verin.

Yorum Ekle
Yorumunuz gönderildi
Yorumunuz editör incelemesinden sonra yayınlanacaktır
Yorumlar

   Bu yazı henüz yorumlanmamış...

Yazarın Diğer Yazıları
Sayfa başına gitSayfa başına git
Masaüstü Görünümü  ♦   İletişim  ♦   Künye
Copyright © 2020 Ticari Hayat